Heeft iemand in uw omgeving dementie? Wellicht helpen deze adviezen u om er zo goed mogelijk mee om te gaan.

Agenda, notities en briefjes

Om dingen niet te vergeten, kunt u gebruik maken van een notitieblok, agenda, briefjes. Laat uw naaste alles opschrijven wat hij of zij niet moet vergeten. U kunt bij uw naaste thuis ook een memobord ophangen om afspraken en geheugensteuntjes op te schrijven.

In latere stadia van dementie kan het handig zijn om uw woorden te combineren met foto's of plaatjes. Heeft u het over uw zoon Mark, laat dan een foto van Mark zien. Dat helpt uw naaste om te begrijpen over wie u het heeft.

Een briefje achterlaten

Gaat u even weg, noteer dan op het memobord wanneer u weer terugkomt. Of leg een briefje op een logische plek neer.

Communicatietips

Hier kunt u rekening mee houden wanneer u praat met iemand die (beginnende) dementie heeft:

  • Gebruik korte zinnen en praat langzaam.
  • Stel maar één vraag tegelijk.
  • Geef niet meer dan één advies of taak tegelijk.
  • Benoem zoveel mogelijk wat er op dit moment gebeurt of wat u doet. Probeer dat zo concreet mogelijk te maken.
  • Als u wilt dat uw naaste iets gaat doen, laat er dan geen tijd overheen gaan. Voorbeeld: "We gaan even samen afwassen." En u pakt meteen de afwasteil.
  • Stel geen vragen waarop uw naaste het antwoord niet weet (Is de buurvrouw vanmorgen op bezoek geweest?). Dat maakt hem of haar alleen maar onzeker.
  • Benader uw naaste van voren, zodat hij of zij u kan zien en u oogcontact kunt maken.

Pictogrammen

Lukt het uw naaste niet meer om woorden goed te interpreteren, dan kunt u ook pictogrammen of plaatjes (ook op het memobord) gebruiken.

Tijdsbegrippen verduidelijken

Mensen met dementie verliezen gaandeweg hun besef van tijd. '10 uur 's ochtends', 'gisteren', 'drie kwartier': het zegt uw naaste op den duur niets meer. Maak tijdsbegrippen daarom concreet, door ze te koppelen aan een herkenbare dagelijkse handeling. Bijvoorbeeld: "Het is nu 10 uur: koffietijd!"

Hulpmiddelen

Behalve een memobord zijn er nog meer hulpmiddelen die mensen met dementie helpen om zelfstandig te functioneren. Bijvoorbeeld:

  • een simpele telefoon
  • een afstandsbediening met grote toetsen
  • een klok met duidelijke notatie

De Hulpmiddelenwijzer heeft een overzicht van hulpmiddelen die handig zijn voor mensen met dementie.

Wilt u meer weten over elektronische hulpmiddelen bij dementie, zoals apps, beeldbellen, een alarmsysteem of zorgrobot, dan kunt u eens een kijkje nemen op Domoticawonenenzorg.nl.

Structuur en routine

Zorg voor een vaste dagindeling. Iemand met dementie ervaart zijn omgeving als onoverzichtelijk en onzeker. Structuur en routine geven houvast. Om de dag goed door te komen, helpt het om op vaste tijden op te staan, te eten, te rusten en andere activiteiten te doen.

U kunt eventueel ook een bord ophangen waarop u de tijden van alle activiteiten noteert: 8.00 uur opstaan, 10.00 uur koffiedrinken, enzovoort. Dat biedt steun.

Misschien kunt u inspiratie opdoen door te kijken naar hulpmiddelen die helpen om structuur in de dag te houden. Kijk voor een overzicht op Hulpmiddelenwijzer.nl.

Wekkertje voor de medicijnen

Bent u er niet de hele dag en moet uw partner of ouder op een bepaalde tijd medicijnen innemen? Gebruik dan een wekker en zet die naast het medicijnendoosje.

Er zijn speciale pillendoosjes waaraan u kunt zien of uw uw medicijn hebt ingenomen. En bij sommige medicijndozen gaat er een alarm af als het tijd is om medicijnen te nemen. U vindt voorbeelden op de Hulpmiddelenwijzer. Uw apotheek kan u daar misschien ook mee helpen.

Alles op een vaste plek

Leg voorwerpen altijd op een vaste plaats, zoals notitieblok, agenda, sleutels, portemonnee, medicijnen, enzovoort.

Zelf laten doen

Actief blijven is goed voor iemand met dementie. Laat hem of haar zoveel mogelijk zelf doen, ook al gaat het niet helemaal goed of langzaam.

Neem geen taken uit handen, omdat u het zelf sneller of beter kunt. Richt u samen op de mogelijkheden, niet op de beperkingen. Dingen die echt moeilijk gaan, kunt u samen doen. Zo voorkomt u dat uw naaste gefrustreerd raakt, omdat iets niet meer lukt.

Betrekken bij activiteiten

Iemand met dementie voelt zich vaak onzeker en heeft de neiging zich af te zonderen. Maar activiteiten en ontspanning zijn wel belangrijk voor een mens. Betrek uw naaste daarom bij overzichtelijke activiteiten of stel voor samen iets te doen. Denk aan iets creatiefs, een spelletje, of samen de krant doornemen. Bewegen is ook belangrijk. Bijvoorbeeld een wandeling, dansen of fietsen. Houd wel in de gaten of uw naaste het wel kan volhouden. Het tempo ligt waarschijnlijk ook wat lager dan vroeger.

Netjes en sociaal wenselijk

Een persoon met dementie verliest gaandeweg het besef van wat wel en niet netjes of sociaal wenselijk is. Dat kan soms tot vervelende situaties leiden. U bereikt het meest door dan een oogje dicht te knijpen en ongemerkt te helpen. Dit werkt beter dan het gedrag openlijk corrigeren.

Geborgenheid en vertrouwen

Voor iemand met dementie is het hier en nu steeds onduidelijker. Zijn of haar eigen leven en geschiedenis verdwijnen uit het geheugen.

Probeer dus zoveel mogelijk aan te sluiten op de belevingswereld van degene met dementie; bij wat iemand nog wel weet, wil en kan. Zo is het makkelijker om te praten en samen dingen te doen. En het zorgt voor een vertrouwd en veilig gevoel.

Accepteren en aanpassen

Het kan lastig zijn, maar probeer u aan te passen aan de veranderende mogelijkheden van uw naaste. Denk bij alles wat niet meer zo goed gaat, of het echt noodzakelijk is. Of dat het ook op een andere manier kan en mag.

Als bijvoorbeeld het eten met mes en vork niet meer gaat, maar met een lepel wel, dan is daar toch niets mis mee? Wil uw naaste per se de rode trui aan, waar al een vlekje op zit? Maak daar dan geen punt van, maar accepteer het.

Gratis training: dementie herkennen en er goed mee omgaan

Op de website Samen dementievriendelijk kunt u online een gratis training volgen over dementie. U leert hoe u dementie bij iemand kunt herkennen, hoe u contact kunt maken en hoe u mensen met dementie op een goede manier kunt helpen.

Samen dementievriendelijk heeft ook een lijst met tips hoe u goed kunt omgaan met iemand die dementie heeft.

Hulpaanbod

Advies over dementie

Cursus omgaan met dementie

Mentorschap

De thema\'zijn: 1.Wet en Regelgeving 2.Verstandelijk beperking...

Vergelijk hulpaanbod